Opvang asielzoekers Klooster Bethanië

Bethanië
In mei 2024 maakte de gemeente Venlo bekend dat het COA een opvang voor maximaal 600 asielzoekers in klooster Bethanië wil realiseren. Het college van burgemeester en wethouders van gemeente Venlo staat positief tegenover dit initiatief. Er moet door het COA een vergunningenprocedure worden doorlopen om de bestemming te wijzigen en de benodigde verbouwing van het klooster te kunnen doen. COA wil dat in twee fasen doen. In de eerste fase is een aanvraag omgevingsvergunning gedaan voor maximaal 328 asielzoekers voor een periode van maximaal 4 jaar. In de tweede fase wil COA een aanvraag doen voor een uitbreiding naar maximaal 600 mensen.

Een azc in klooster Bethanië

COA heeft in het voorjaar van 2024 een formele aanvraag ingediend bij de gemeente Venlo om een asielzoekerscentrum (AZC) in klooster Bethanië te realiseren. Het college staat positief tegenover dit initiatief, maar COA moet nog een juridische/planologische procedure doorlopen om af te mogen wijken van het bestemmingplan/omgevingsplan. Daarnaast zullen COA en gemeente in een bestuursovereenkomst afspraken maken over voorwaarden voor de realisatie van een opvanglocatie. 

De spreidingswet legt elke gemeente een eigen opgave op in het realiseren van een aantal opvangplekken voor asielzoekers. Voor Venlo zegt de Spreidingswet dat minimaal 489 opvangplekken gerealiseerd moeten worden. Met dit initiatief in klooster Bethanië kan Venlo die opgave realiseren.

De opstart van een nieuw azc is een complex proces waarbij veel stappen noodzakelijk zijn en waarbij veel partijen betrokken zijn. In mei 2024 vond er een eerste informatiebijeenkomst plaats waarbij gemeente en COA de aanwezigen informeerden. De aanwezige bewoners hadden uiteenlopende vragen en niet op alle vragen kon meteen een antwoord gegeven worden. Dat heeft te maken met het feit dat procedures op dat moment nog in gang moesten worden gezet. 

Na deze bijeenkomst is een klankbordgroep ingesteld, een afvaardiging van betrokken en kritische omwonenden. Samen met deze klankbordgroep zijn gemeente en COA maandelijks in gesprek over de zaken die betrekking hebben op het azc en de omgeving. Centrale vraag: wat is er nodig om een opvangcentrum op een goede manier te laten landen in de wijk? 

Ook zijn gemeente en COA in overleg gegaan over de precieze afspraken die gemaakt moeten worden rondom het azc. Dit heeft zijn vertaling gekregen in een bestuursovereenkomst, waarin alle afspraken tussen gemeente en COA worden vastgelegd. 

Opvangplaatsen nodig 

De gemeente Venlo heeft niet alleen de maatschappelijke verantwoordelijkheid, maar ook de wettelijke plicht om bij te dragen aan het realiseren van voldoende opvangplekken voor asielzoekers. Het college van B&W heeft daarom een positieve houding aangenomen. De gemeente Venlo heeft in het kader van de spreidingswet een opdracht om 489 asielzoekers te huisvesten. De aanvraag van COA om een AZC te realiseren in klooster Bethanië helpt om dit doel te realiseren.

Planning en proces

Na het principe-besluit van het college van B&W om een positieve grondhouding in te nemen op het verzoek van COA om in het voormalige Klooster Bethanië een opvanglocatie voor asielzoekers te realiseren zijn de volgende stappen genomen.

Informatiebijeenkomst op 7 mei 2024

Direct omwonenden en direct belanghebbenden zijn uitgenodigd voor een eerste informatiebijeenkomst op 7 mei 2024. In deze bijeenkomst is het voornemen van COA toegelicht, uitgelegd hoe de opvang van asielzoekers werkt en heeft de gemeente aangegeven welke procedures doorlopen zullen worden om te komen tot een azc op deze locatie.

Informatiesessies op 17 en 18 december 2024

In een achttal informatiesessies voor telkens 30 inwoners is een toelichting gegeven op de plannen en de procedure en zijn aanwezigen in gelegenheid gesteld vragen te stellen. Het verslag van deze bijeenkomst vindt u hier: Verslag informatiebijeenkomsten december 2024 | Nu Venlo

Raadsconsultatie 21 mei 2025

De concept-bestuursovereenkomst ligt voor bij de gemeenteraad voor een raadsconsultatie. De verslaglegging van deze raadsconsultatie kunt u inzien op Gemeenteraad.venlo.nl

Juli 2025: aanvraag omgevingsvergunning

In juli 2025 diende COA de aanvraag BOPA (buitenplanse omgevingsplan activiteit) in voor de eerste fase van de realisatie van een azc. In eerste instantie wil COA het klooster inrichten als opvanglocatie voor maximaal 328 bewoners, voor een periode van maximaal 4 jaar. In een later stadium zal COA een nieuwe aanvraag doen voor de doorgroei naar de maximaal toegestane 600 bewoners en de daarvoor benodigde bebouwing op het terrein.  

Omgevingsdialoog door COA op 2 september 2025

In het kader van de aanvraag omgevingsvergunning organiseerde COA op 2 september 2025 een omgevingsdialoog. Omwonenden en overige belanghebbenden konden hier kennis nemen van de (ver)bouwplannen op de locatie en er was gelegenheid tot het stellen van vragen. 

Bestuursovereenkomst met COA op 11 september 2025

De bestuursovereenkomst met COA is ondertekend op 17 september 2025. Reacties uit de raadsconsultatie van 21 mei 2025 zijn daarin meegenomen. Zo is er afgesproken dat de overeenkomst aangegaan wordt voor een periode van 10 jaar, met een mogelijkheid tot beëindiging of verlenging. In de overeenkomst zijn ook afspraken gemaakt over de wijze van begeleiding en beheer en over de samenstelling van de op te vangen asielzoekers (inclusief een aantal specifiek uitgesloten doelgroepen).

Raadsvergadering 17 december 2025

De gemeenteraad van Venlo heeft op 17 december 2025 positief advies uitgebracht op de vergunningaanvraag van COA voor het realiseren van een opvanglocatie in Klooster Bethanië. Ook is een aantal amendementen en moties aangenomen met betrekking tot de ontwikkeling van een azc op deze locatie. Op gemeenteraad.venlo kan de vergadering worden teruggekeken en alle stukken ingezien worden. 

De vergunningaanvraag betreft fase 1 van de ontwikkeling, waarbij maximaal 328 asielzoekers voor een periode van maximaal vier jaar worden opgevangen. De opvang vindt plaats in het kloostergebouw aan de Beckersweg 2a. Daarnaast zal op het huidige parkeerterrein een dienstengebouw worden gerealiseerd met centrale voorzieningen zoals kantoren, lesruimtes en spreekkamers. De eerste asielzoekers worden niet eerder dan in de tweede helft van 2026 verwacht. 

Het ontwerpbesluit zal in januari 2026 worden gepubliceerd. Na publicatie van het conceptbesluit krijgen inwoners zes weken de gelegenheid zienswijzen in te dienen. Na behandeling van deze zienswijzen volgt een definitief besluit. 

Klankbordgroep

De gemeente Venlo vindt de betrokkenheid vanuit de omgeving belangrijk. Er is  een klankbordgroep geformeerd, die betrokken is bij de ontwikkeling van de opvanglocatie. Het wijkoverleg Venlo-Oost en de al bestaande klankbordgroep Venlo-Oost zijn actief in deze groep. Wilt u als direct omwonende en wijkbewoner meedenken en meepraten hierover? Stuur dan een mail naar projectbethanie@venlo.nl.

Vragen 

Heeft u vragen over dit onderwerp? Stel uw vraag via projectbethanie@venlo.nl. U kunt een vraag stellen, maar ook een terugbelverzoek doorgeven.

Een azc

Er is in heel Nederland een groot tekort aan opvangplekken voor asielzoekers. De gemeente vindt het belangrijk om te helpen bij goede en humane opvang voor mensen die bescherming zoeken. De nog steeds geldende spreidingswet legt alle gemeenten op mee te werken aan het bieden van voldoende opvangplekken. Voor Venlo betekent dat dat we op dit moment minimaal 489 opvangplekken moeten bieden. We nemen daarin als gemeente onze verantwoordelijkheid.

De spreidingswet geeft de gemeente Venlo in februari 2024 de opdracht om minimaal 489 opvangplaatsen te realiseren. 

COA heeft een verzoek ingediend om in klooster Bethanië op langere termijn maximaal 600 mensen te mogen opvangen. Daarmee is het mogelijk een azc te realiseren met alle benodigde faciliteiten op het gebied van beheer en begeleiding op eigen locatie. Daarnaast zijn daardoor ook afspraken gemaakt over de op te vangen doelgroep, waarbij een aantal specifieke doelgroepen zijn uitgesloten.

Met COA zijn afspraken gemaakt over de samenstelling van de bewoners van het azc. Uitgangspunt is mensen op te vangen met perspectief.

Uitgesloten zijn: 

  • Asielzoekers met gediagnosticeerde psychiatrische problematiek
  • Asielzoekers met vrijheid beperkende maatregelen
  • Asielzoekers zonder recht op opvang
  • Asielzoekers uit "spoor 2" (veilig land van herkomst / EU-bescherming elders)
  • Personen op Top-X-lijst (grootste overlastgevers)

COA spant zich in voor een evenwichtige samenstelling van de bewoners (gezinnen, vrouwen, kinderen, mannen). Indien dit niet mogelijk is door de instroom wijken wij in Venlo niet af van de instroom. De groep van alleenstaande minderjarige vreemdelingen (amv) bestaat altijd uit jongeren tussen de 15 tot 18 jaar. Maar de uitsluiting van bovengenoemde groepen blijft er altijd!

Door de omvang en duur van 10 jaar kan het COA een opvanglocatie realiseren met alle benodigde faciliteiten voor bewoners zoals kookgelegenheden, recreatieruimten en aanbieden van activiteiten. Dit zorgt voor stabiliteit, rust en voorspelbaarheid voor bewoners en omgeving. Ook heeft Venlo daardoor afspraken kunnen maken over de op te vangen doelgroepen en daarbij een aantal specifieke groepen uitgesloten.

Het COA ziet in klooster Bethanië een goede locatie om een opvanglocatie te realiseren met alle faciliteiten die nodig zijn.

Het COA heeft de locatie aangekocht en het college van burgemeester en wethouders is in principe bereid onder voorwaarden medewerking te verlenen voor het realiseren van een opvanglocatie voor asielzoekers op de locatie van Klooster Bethanië. Dit besluit van de gemeente is op 7 mei 2024 gecommuniceerd. De locatie kan door het COA pas definitief gebruikt worden voor opvang van asielzoekers als de bestuursovereenkomst en bijbehorende werkafspraken is gesloten én de omgevingsvergunning is verleend. De bestuursovereenkomst is in september ondertekend door gemeente Venlo. De gemeenteraad bespreekt op 17 december 2025 de aanvraag omgevingsvergunning.

Voor het realiseren van de opvanglocatie is een omgevingsvergunning nodig. De aanvraag hiervoor is door het COA ingediend bij de gemeente. De gemeenteraad heeft in de raadsvergadering van 17 december een positief advies gegeven hierop.  Het conceptbesluit wordt in januari 2026 gepubliceerd, waarna het gedurende 6 weken mogelijk is zienswijzen in te dienen. Meer informatie over bezwaar vindt u op: Kan ik bezwaar maken tegen de bouwplannen of omgevingsvergunning van mijn buren? | Rijksoverheid.nl

COA is de instantie die in Nederland zorgt voor opvang van asielzoekers en de huisvesting daarvoor organiseert en regelt. Tot het moment van het indienen van een formeel verzoek bij de gemeente is COA in gesprek met de eigenaar van de locatie over de mogelijke aankoop van de locatie. Zolang er geen helderheid is of die gesprekken tot een concreet plan leiden en tot een formeel verzoek aan de gemeente, is het niet aan de gemeente om eventuele plannen openbaar te maken. Dat zou voorbarig zijn.

Na het principebesluit van het college van burgemeester en wethouders zijn omwonenden en ondernemers uit de directe omgeving geïnformeerd. De wijk is via een klankbordgroep betrokken in het proces.

COA maakt een keuze in de locatie die zij willen gebruiken en voorleggen aan de gemeente voor de opvang van asielzoekers. In de aanvullende werkafspraken van de bestuursovereenkomst zijn afspraken gemaakt tussen COA, politie en gemeente over het beheer en de beveiliging van de opvanglocatie. Dit is vastgelegd in een veiligheidsplan, dat onderdeel is van de vergunningaanvraag.

In het veiligheidsplan zijn afspraken gemaakt over het thema veiligheid en de inzet van alle partners daarin. Er is 24/7 beveiliging en begeleiding op het azc zelf, daarnaast worden 2 sfeerkeepers ingezet rondom het azc en zijn goede afspraken gemaakt over de inzet van politie en boa’s en andere partners. 

In elke wijk of buurt zijn of leven er bezwaren tegen opvanglocaties. Draagvlak vooraf meten is daarom moeilijk en ook niet meegenomen in de afweging. Uiteraard blijven gemeente Venlo en COA op diverse manieren in gesprek met omwonenden en belanghebbenden. Dat doen we zowel in de voorbereiding als wanneer het azc operationeel is. 

Er zijn eerder plannen gepresenteerd door een initiatiefnemer om huisvesting voor 350 arbeidsmigranten te realiseren. Daarvan is door het college uitgesproken dat dit in combinatie met een opvang voor asielzoekers niet gewenst is.

De gemeente heeft een gebiedsanalyse gemaakt en werkt van daaruit aan een ruimtelijk kader voor de ontwikkeling van Venlo-Noord. Dit is een lange termijn aanpak om te komen tot ruimtelijke ontwikkelingen in dit gebied. Het proces om te komen tot het ruimtelijk kader is dit jaar opgestart en zal in 2025 meer concreet worden. Betrokkenheid van inwoners en belanghebbenden is daarin van belang en dat zal ook georganiseerd worden

Het COA draagt de kosten voor de opvang.

Vergunning

Voor deze realisatie van een opvang voor asielzoekers in Klooster Bethanië is een omgevingsvergunning nodig ten behoeve van een ‘buitenplanse omgevingsactiviteit’. Afgekort is dit een bopa-procedure en bopa-vergunning. Het indienen van de aanvraag is aan initiatiefnemer COA. De aanvraag voor de eerste fase (maximaal 328 asielzoekers voor maximaal 4 jaar) ligt nu voor. De tweede fase volgt later. De gemeenteraad heeft op 17 december een positief bindend advies gegeven op de te verlenen vergunning. In januari zal het conceptbesluit worden gepubliceerd, waarna inwoners gedurende zes weken zienswijzen kunnen indienen. 

Meer informatie over bezwaar vindt u op: Kan ik bezwaar maken tegen de bouwplannen of omgevingsvergunning van mijn buren? | Rijksoverheid.nl

In fase 1 is (na vergunningverlening) opvang mogelijk voor maximaal 328 asielzoekers voor maximaal 4 jaar. Dat zal plaatsvinden in het klooster. Op het huidige parkeerterrein wordt een dienstengebouw gerealiseerd.

In fase 2 zal COA vergunning aanvragen voor uitbreiding naar maximaal 600 asielzoekers, voor de resterende periode tot de in de bestuursovereenkomst genoemde 10 jaar. Daarvoor zal op het terrein een aantal gebouwen gerealiseerd worden. Het dienstengebouw zal dan verdwijnen. Voor deze fase moet een nieuwe vergunningaanvraag worden gedaan.

Volgens de Nederlandse wet kan uitsluitend een belanghebbende bezwaar tegen een besluit maken. Onder een belanghebbende wordt verstaan: degene wiens belang rechtstreeks bij een besluit is betrokken. Het gaat hierbij dan om een voldoende objectief en actueel, eigen en persoonlijk belang dat rechtstreeks moet zijn betrokken bij het bestreden besluit. Daarnaast moet er sprake zijn van gevolgen van betekenis. Naast de afstand tot de ontwikkellocatie en het zicht op de ontwikkellocatie moet dus ook sprake zijn van een persoonlijk belang en moet er sprake zijn van gevolgen van betekenis.

Locatie

De opvang wordt gerealiseerd in het Klooster Bethanië. Het gaat om het kloostergebouw en omliggend terrein. De ingang van het terrein is gelegen aan de Beckersweg.

Naar verwachting gaat het azc in de tweede helft van 2026 de eerste asielzoekers opvangen.

De bestuursovereenkomst geeft aan een duur van 10 jaar. Na 10 jaar is er een mogelijkheid de overeenkomst te beëindigen of te verlengen. Daarnaast is er elk jaar een evaluatie. Als COA afspraken niet nakomt, kan dat mogelijk leiden tot tussentijdse beëindiging.

Voor de opvang wordt het Klooster Bethanië verbouwd. De exacte plannen daartoe worden op dit moment door COA gemaakt en zijn de basis voor de aanvraag omgevingsvergunning.

Nee. In de bestuursovereenkomst is afgesproken dat het om een reguliere opvanglocatie gaat. Daarmee is de mogelijkheid voor COA om er een aanmeldcentrum te vestigen uitgesloten.

Bewoners

In de eerste fase gaat het om maximaal 328 mensen voor een periode van maximaal 4 jaar. Het COA heeft de gemeente verzocht om uiteindelijk maximaal 600 asielzoekers op te mogen vangen op deze locatie. Van deze 600 asielzoekers kunnen er maximaal 50 alleenstaande minderjarige vreemdelingen opgevangen worden op de locatie. Voor deze uitbreiding zal COA een nieuwe omgevingsvergunning moeten aanvragen die voor een bindend advies aan de gemeenteraad wordt voorgelegd.  

De bewoners zijn allemaal asielzoekers met een in gang gezette asielaanvraag die kansrijk te benoemen is. Uitgangspunt is mensen op te vangen met perspectief.

Uitgesloten zijn: 

  • Asielzoekers met gediagnosticeerde psychiatrische problematiek
  • Asielzoekers met vrijheid beperkende maatregelen
  • Asielzoekers zonder recht op opvang
  • Asielzoekers uit "spoor 2" (veilig land van herkomst / EU-bescherming elders)
  • Personen op Top-X-lijst (grootste overlastgevers)

COA spant zich in voor een evenwichtige samenstelling van de bewoners (gezinnen, vrouwen, kinderen, mannen). Indien dit niet mogelijk is door de instroom, wijken wij in Venlo niet af van de instroom. De groep van alleenstaande minderjarige vreemdelingen (amv) bestaat altijd uit jongeren tussen de 15 tot 18 jaar. De uitsluiting van bovengenoemde groepen blijft er altijd.

Op het moment dat een asielzoeker de aanvraagprocedure heeft doorlopen en een verblijfsvergunning krijgt (en daarmee statushouder wordt) kan het zijn dat hij/zij als statushouder tijdelijk in de opvanglocatie verblijft totdat er een andere woonruimte beschikbaar is.

Nee. Op deze locatie wordt alleen het maximale aantal van 600 asielzoekers opgevangen. 

Ja. Er worden maximaal 50 alleenstaande minderjarige vreemdelingen (amv's) opgevangen in deze locatie. In de eerste fase gaat het om maximaal 30 amv’s.

Op het moment dat een asielzoeker de aanvraagprocedure heeft doorlopen en een verblijfsvergunning krijgt (en daarmee statushouder wordt) kan het zijn dat hij/zij als statushouder in de opvanglocatie verblijft totdat er een andere woonruimte beschikbaar is.

Dat hangt ervan af hoelang hun vergunningsaanvraag duurt. Gemiddeld verblijven mensen 1,5 tot 2 jaar in de opvanglocatie.

Met het COA spreken we af dat mensen die een vergunning krijgen en inmiddels door werk of opleiding een binding hebben met Venlo, zoveel mogelijk in Venlo blijven wonen. Statushouders worden door COA ‘gekoppeld’ aan een gemeente. Dat hoeft niet altijd de gemeente te zijn van het AZC waar zij verblijven. De mensen die geen vergunning krijgen, moeten Nederland verlaten.

Beheer & begeleiding

COA is eindverantwoordelijk voor deze locatie. COA werkt in het beheer en de begeleiding voor deze opvanglocatie samen met lokale partners, zoals Vluchtelingenwerk, onderwijspartners en de gemeente Venlo. Over het beheer, leefbaarheid, begeleiding en veiligheid zowel op als om de opvanglocatie zijn afspraken tussen gemeente Venlo en COA gemaakt. Die afspraken zijn vastgelegd in een bestuursovereenkomst.

We hebben tot nu toe nauwelijks negatieve ervaringen met de opvang van asielzoekers in onze gemeente. We maken duidelijke afspraken over beheer en begeleiding. Ook zijn er leefregels voor de bewoners op en buiten de locatie. Eventuele overlastmeldingen van politie, toezicht en handhaving en andere partijen worden gedeeld in het omwonendenoverleg, dat vanaf de opening van de opvanglocatie wordt ingesteld.

De Gezondheidszorg Asielzoekers (GZA) regelt de gezondheidszorg op de opvanglocatie en zorgt ervoor dat er meerdere keren per week een eigen huisarts aanwezig is op de locatie.

Nee, de eerstelijnszorg wordt door COA en GZA georganiseerd op de eigen locatie.

Voor de bewoners van deze locatie wordt door COA een dagbestedingsprogramma georganiseerd, gericht op zo snel mogelijke inburgering van de vluchtelingen. Als gemeente zetten we in op taalonderwijs, het leren van de Nederlandse cultuur en begeleiding naar werk.

De volwassenen volgen overdag taalles en er worden activiteiten aangeboden gericht op de integratie in de Nederlandse samenleving. Daarnaast kunnen zij vrijwilligerswerk doen op en buiten de locatie. Voor de kinderen wordt onderwijs verzorgd. Doel is dat de vluchtelingen dusdanig integreren in de samenleving dat ze in ons land kunnen wonen, werken, studeren, etc. op het moment dat ze een verblijfsvergunning krijgen.

Een asielzoeker mag in Nederland werken. De asielaanvraag moet dan wel minstens 6 maanden in behandeling zijn. Statushouders, die een vergunning hebben om in Nederland te blijven, hebben dezelfde rechten en plichten als Nederlanders. Zij mogen dus werken.

De kinderen van deze opvanglocatie gaan in principe zo veel mogelijk naar bestaande scholen in Venlo. Op dit moment is in samenwerking met de lokale schoolbesturen gekozen voor een tijdelijke onderwijsvoorziening in voormalige basisschool Taal en Lent. Daar zal het basisonderwijs worden gegeven. Voor vervolgonderwijs zijn afspraken gemaakt met Gilde Opleidingen. 

Contact

Heeft u een vraag over deze opvanglocatie? Mail dan met projectbethanie@venlo.nl.

 

De gemeente en COA zijn in gesprek met een klankbordgroep, bestaande uit direct omwonenden en belanghebbenden uit de wijk. De klankbordgroep bestaat uit maximaal 18 personen en is toegankelijk voor omwonenden of belanghebbenden uit de wijk. 

Als de locatie open is, kunt u uzelf aanmelden als vrijwilliger. Tegen die tijd geven we daar meer informatie over.